De afgelopen maanden hebben we intensief gewerkt aan de invoering van het Individueel Keuzebudget (IKB), een belangrijke afspraak uit een eerder arbeidsvoorwaardenakkoord. Voor veel defensiemedewerkers markeert dit een grote verandering: vertrouwde begrippen en werkwijzen maken plaats voor een nieuwe aanpak. Het is begrijpelijk dat dit vragen oproept. Daarom leggen we hieronder uit wat het IKB precies inhoudt en waarom het een vooruitgang biedt.

Het IKB staat voor meer mogelijkheden en flexibiliteit. Als medewerker krijg je de regie over je eigen arbeidsvoorwaarden. Jij bepaalt zelf hoe je het IKB inzet, afgestemd op jouw persoonlijke wensen en behoeften. Of het nu gaat om extra vrije tijd, financiële beloningen of andere doelen, de keuze ligt bij jou. Kortom, met het IKB sta jij aan het roer van je eigen keuzes.

Waarom een Individueel Keuzebudget?

In het arbeidsvoorwaardenakkoord van 2018-2020 hebben Defensie en de vakbonden afgesproken te onderzoeken of, en hoe, het bestaande cafetariamodel uitgebreid kon worden met een Individueel Keuzebudget (IKB). Het doel hiervan was om defensiemedewerkers meer keuzevrijheid en flexibiliteit te bieden in het inzetten van hun arbeidsvoorwaarden. Met het IKB krijgen medewerkers niet alleen meer regie over hun financiële beloningen, zoals vakantiegeld en eindejaarsuitkering, maar ook over het gebruik van hun vrije tijd. Bureau TOS (Trends, Onderzoek & Statistiek) heeft hiervoor een uitgebreid onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek richtte zich zowel op de bronnen waaruit het IKB wordt gevuld als op de mogelijke bestedingen van het budget. De wensen en behoeften van medewerkers stonden hierbij centraal, zodat het IKB optimaal zou aansluiten bij hun individuele situatie en levensfasen.

Deze aanpak sluit aan bij een bredere trend waarin werknemers steeds meer mogelijkheden krijgen om maatwerk toe te passen in hun arbeidsvoorwaarden. Hiermee wordt het werken bij Defensie aantrekkelijker en toekomstbestendiger.

Als sociale partners hebben we de volgende afspraken gemaakt:

1. IKB-bron
Het IKB-budget bedraagt 16,33% van je bezoldiging. Dit komt overeen met het vakantiegeld (8%) en de eindejaarsuitkering (8,33%), die nu samenkomen in één bedrag. De grondslagen blijven ongewijzigd.

2. Doelen en besteding
• De doelen uit de Cafetariaregeling worden opgenomen in het IKB, denk hierbij aan het verschil per maand tussen de tegemoetkoming in de kosten van het reizen met eigen vervoer voor woon- werkverkeer en het fiscaal maximum, een fiets voor persoonlijk gebruik, een computer voor werk of studie;
• De vakbondscontributie blijft ook in 2025 een bestedingsdoel;
• Maandelijkse uitruil tegemoetkoming kosten woon-werkverkeer. In de Cafetariaregeling vindt uitruil van de tegemoetkoming in de kosten van het woon-werkverkeer jaarlijks plaats in november tegen de eindejaarsuitkering. Voorgesteld wordt om de uitruil maandelijks te laten plaatsvinden. Als een medewerker niet wil deelnemen aan maandelijkse uitruil bestaat de mogelijkheid om het uit te zetten.

De bron voor het uitruilen wordt voorgesteld op een maximum van 15% van het salaris. Door deze wijziging houdt een medewerker meer IKB-budget over dat gedurende het jaar ingezet kan worden voor doelen.

Vakantiegeld en eindejaarsuitkering: nieuw in vorm, niet in waarde

De termen vakantiegeld en eindejaarsuitkering verdwijnen, maar de bedragen blijven gelijk. Vanaf 2025 bepaal je zelf wanneer je deze laat uitbetalen. Dit kun je regelen in de salarisapp. Zo houd je meer controle over je inkomsten.

IKB-uren: flexibiliteit in tijd

Het IKB vervangt de huidige flex- en ADV-regelingen. Je keuzes worden automatisch overgezet naar het nieuwe systeem, waarbij de volgende basisregels gelden:
• Werk je precies het aantal uren waarvoor je bent aangesteld? Dan verandert er niets;
• Werk je meer uren dan waarvoor je bent aangesteld? Dan worden deze extra uren automatisch IKB-uren (bij ADV) of uitbetaald (bij flex verlengen);
• Werk je minder uren en lever je salaris in (bij flex verkorten direct verroosteren)? Dan koop je automatisch IKB-uren.

IKB-uren kopen en opbouwen

• Je kunt jaarlijks maximaal 104 uur kopen. Dit doe je met een deel van je IKB-budget, waarbij je 25% van het bruto uurloon betaalt;
• Daarnaast kun je extra IKB-uren opbouwen door meer uren te werken. Werk je bijvoorbeeld twee uur per week extra, dan bouw je jaarlijks 104 uur op;
In totaal kun je als fulltimer maximaal 208 IKB-uren per jaar verkrijgen: 104 uur door aankoop en 104 uur door opbouw.

Eenmalige regeling reservering vakantie-uitkering en eindejaarsuitkering

Onder de huidige regeling ontvangt een medewerker elk kalenderjaar in de maand mei een vakantie-uitkering van 8% over de bezoldiging van juni van het voorgaande kalenderjaar tot en met mei van het huidige kalenderjaar. Voor de eindejaarsuitkering wordt de aanspraak van 8,33% berekend over de periode december van het voorgaande kalenderjaar tot en met november van het jaar waarin de uitbetaling plaats vindt.
Door introductie van het IKB op 1 januari 2025 stopt met ingang van die datum de huidige reservering van opbouw van de vakantie-uitkering en de eindejaarsuitkering. Uitbetaling op de huidige wijze en huidige momenten komt dan ook te vervallen.

Een medewerker heeft drie mogelijkheden voor aanwending van de reservering van het vakantiegeld:
• Extra verlof kopen (maximaal 76 uur);
• Inzetten voor uitruil doelen onder de Cafetariaregeling;
• Uitbetalen reservering, de opbouw van de vakantie-uitkering over de periode juni tot en met december 2024 en de eindejaarsuitkering over december 2024 moet in 2025 uitbetaald worden. Als gevolg hiervan heeft een medewerker in 2025 beschikking over het reguliere IKB-budget van 16,33% over de bezoldiging evenals zeven maanden vakantie-uitkering en een maand eindejaarsuitkering.

Keuzes voor reservisten

Reservisten bouwen IKB-budget op naar rato van hun gewerkte uren. Zij kunnen dit laten uitbetalen of inzetten voor fiscale doelen, maar hebben geen mogelijkheid om IKB-uren te kopen of op te bouwen.

Wat verandert er voor jou?

Het IKB biedt meer regie en flexibiliteit over je arbeidsvoorwaarden. Waar eerder vakantiegeld en eindejaarsuitkering op vaste momenten werden uitbetaald, bepaal je nu zelf wat, wanneer en hoe je het budget inzet. Bovendien krijg je meer vrijheid in het kopen en opbouwen van vrije tijd. Kortom, het IKB is een systeem dat meebeweegt met jouw wensen en behoeften.

Voor meer informatie over jouw IKB-budget en -uren kun je terecht in Mijn Salaris > IKB. Hier zie je precies wat je hebt opgebouwd en welke keuzes je nog kunt maken.

Vanaf 11 december 2024 zal er in de salarisapp een tegel beschikbaar komen waarin alle mogelijkheden van het IKB inzichtelijk worden.

De komende maanden worden spannend: alles moet goed worden ingeregeld en soepel verlopen zoals we hebben afgesproken. Mocht u na de invoering nog vragen, onduidelijkheden of opmerkingen hebben, dan horen wij dit graag. U kunt ons bereiken via . We staan klaar om uw vragen te beantwoorden!

Meer informatie over IKB

Defensie zal de komende tijd extra communiceren over de invoering van het IKB. Dit zal gebeuren met een brochure die naar het huisadres wordt verstuurd. Ook zijn er persona’s beschikbaar en een infosheet. Deze staan allen onderaan deze pagina. Aanvullend wordt er nog een online voorlichting gegeven die op een later moment ook terug te kijken is.

Online voorlichting IKB

Donderdag 21 november van 14:00 tot 15:00
Log in vanaf 14:00 uur via de externe link (openen via internet): https://defensietv.mediasite.com/Mediasite/Play/f6df6b6d53894c1ea1886ccf60c207581d

Vooraf aanmelden is niet nodig. Zie ook de aankondiging in de kalender op Intranet via deze link.